Plaatsing en indeling materialen 

 

Makkelijk Lezen Plein in de School 

 


 Doelgroepen

 

 Retail en MLP 

 

Naamgeving 

 

 Scholing en informatie 

 

 Bewegwijzering en stickers 

 

 Collectie 

 

 Catalogus 

 

Hulpmiddelen 

 

Informatieavonden en promotie 

 

Advisering van ouders 

 


 

Ouders vragen waar ze oefenmateriaal voor begrijpend lezen kunnen vinden.

 

Allereerst is het belangrijk ouders te vertellen dat lezen, voorlezen en praten met hun kind over allerlei onderwerpen erg belangrijk zijn om het begrijpend lezen te verbeteren. Voor beter begrijpend lezen hebben kinderen een uitgebreid referentiekader nodig. Ze verbeteren dit door lezen met name van non-fictie. Ook kunnen ouders hun kind in contact brengen met allerlei onderwerpen door er met ze over te praten, door ze mee te nemen naar informatieve evenementen, of door ze informatieve tv-programma's te laten bekijken.

Als ze echt willen oefenen op schoolse wijze, dan kunnen ze terecht bij het Praktijkboek Begrijpend Lezen.

naar boven

 


 

 Hoe kom ik aan printbestanden voor de genrebordjes?

 

Je kunt een mail sturen aan de NBD met het verzoek een cd te sturen met afdrukbestanden voor losse logo's. Die krijg je gratis onder voorwaarde dat je ze alleen in je eigen organisatie gebruikt. Mail naar info@nbdbiblion.nl.

naar boven


 

Moeten de boeken in de dyslexieletter tussen de 'gewone' boeken op genre geplaatst worden?

 

Door de vele media-aandacht voor de Dyslexie is er veel vraag naar deze boeken. Tot nu toe werden de boeken in de Zoeklicht dyslexiereeks in een speciaal dyslexielettertype als een gewoon MLP-boek behandeld. Nu is er veel vraag naar ‘een boek in die dyslexieletter’. Daarmee worden de Kluitmanboeken bedoeld.

Wanneer boeken in de dyslexieletter apart worden geplaatst, is dat wel makkelijk voor informatiemedewerkers en voor mensen die per se een boek in de dyslexieletter willen hebben. Je ontneemt kinderen echter de mogelijkheid om in de bakken te bladeren waarbij ze ook langs de andere boeken komen. Je ontneemt ze dus een brede keuze.  Het lettertype Dyslexie is voor effectief voor kinderen die last hebben van zwevende tekst op een bladzijde. Door de verzwaarde letters hecht de tekst aan de bladzijde. Andere kinderen kunnen goed uit de voeten met de MLP-materialen die gekozen worden mede op grond van hun geschikte lay-out.

De onaantrekkelijk uitgegeven boeken van Dislexion horen al helemaal niet thuis op het MLP. Dat is terug gaan in de tijd, toen uitgevers de makkelijk lezen boeken nog niet als aantrekkelijke, niet als speciaal voor achterblijvende lezers gemaakte boeken vorm gaven. Uitgevers met verstand van de behoeften van achterblijvende lezers maken mooie, aantrekkelijke, spannende en in een aangepaste stijl geschreven boeken.

naar boven


 

Welke kinderen zijn gebaat bij boeken in een dyslexielettertype?

 

Er is veel te doen rond het lettertype Dyslexie van Christiaan Boer. Boekblad besteedde er onlangs aandacht aan.

Daarin passeren ook de eerdere en andere dyslexielettertypes de revue. Het is prettig dat er aandacht is voor de vormgeving van boeken voor dyslecten, maar het effect dat met name het lettertype van Christaan Boer toegedicht wordt, is schromelijk overdreven.

Christiaan Boer heeft het lettertype voor zichzelf ontworpen en was al blij geweest als hij zelf en een paar vrienden er baat bij zouden hebben. Bij het ontwerp is hij logischerwijs uitgegaan van zijn eigen dyslexie. En daar zit iets speciaals aan. Als hij tekst leest, ziet hij die over de bladzijde zweven. Het is de vraag of dit een vorm van dyslexie is of een oogprobleem. Feit is dat er meer dyslecten zijn die hier last van hebben, iets wat je eigenlijk bijna nooit hoort omdat er vanuit de officiële wetenschap een soort taboe ligt op het relateren van dyslexie aan oogproblemen.

Doordat de letters van Christiaan Boer aan de onderkant verzwaard zijn, hechten ze aan de bladzijde en komt de tekst tot stilstand. Hetzelfde effect hebben bijvoorbeeld de getekende woorden in de Stilton boeken, die ook veel door dyslecten gelezen worden.

Mijn idee is dan ook dat het lettertype vooral werkt voor dyslecten die last hebben van zwevende tekst. Het lost hun dyslexieprobleem niet op, maar wel een deel van het oogprobleem. Doordat ze met een stilstaande tekst te maken hebben, kunnen ze nu al hun aandacht geven aan de verdere automatisering van het lezen, wat op zich al veel energie vraagt.

Fijn dus dat dit lettertype bestaat, maar gelukkig voor de andere dyslecten van wie sommige juist gehinderd worden door de verzwaarde letters van De Boer, dat ook die andere lettertypes bestaan, net als de schreefloze lettertypes als Arial en Tahoma. De dyslecten die geen last hebben van zwevende tekst zijn bij deze lettertypes gebaat net als bij het lettertype van uitgeverij Zwijsen en het nieuwe lettertype dat uitgeverij De Wakkere Muis heeft laten ontwikkelen voor een speciale dyslexie uitgave, waarbij ze recente resultaten van wetenschappelijk onderzoek naar wat werkt voor dyslecten, nl. een iets grotere afstand tussen de letters, heeft toegepast.

Geweldig dat er eindelijk aandacht is voor de vormgeving voor boeken voor dyslecten. Dat heeft Christiaan de Boer dan toch maar mooi weten te bereiken. Maar het blijft zaak er genuanceerd mee om te gaan en vooral te kijken naar wat werkt voor elk individueel kind met dyslexie.

 

naar boven


 


Zijn we verplicht om het nieuwe Makkie-logo in te voeren?

 

Om het Makkelijk Lezen Plein doeltreffend te maken is het belangrijk om eenzelfde uitstraling te hebben op de MLP's en op de website. Het doel van het gebruik van Makkie is het makkelijk lezen een wat vrolijker aanzien te geven.
Daarnaast biedt Makkie veel voordelen bij het inrichten van een schoolbibliotheek. De makkelijk te lezen materialen kunnen bij een frontale plaasting eenvoudig herkenbaar gemaakt worden met een transparante Makkie-sticker op de voorkant. Belangrijk dus om Makkie als boegbeeld van het MLP te promoten.

Het verdient dus aanbeveling om het MLP zo snel mogelijk van een Makkie-logo te voorzien en daar de pr-materialen in de loop van de tijd op van te passen.
De NBD-rugstickers met de MLP-bollen kunnen uiteraard voorlopig gebruik blijven worden, omdat ze eigenlijk alleen bestemd zijn voor de opruimers.

 

naar boven


 

 

Zijn graphic novels geschikt voor het MLP?

 

Onder bepaalde voorwaarden zijn graphic novels zeker geschikt om op het MLP op te nemen. Lees er hier meer over.

 

naar boven


 

Hoe kom ik aan de picto's voor de genrebakken?

 

Bij NBDBiblion kan een cd aangevraagd worden met digitale bestanden van de de 'genrepicto's. Deze wordt alleen geleverd voor gebruik in de iegen bibliotheek en is kosteloos. Een mail naar info@nbdbiblio.nl met uitleg waar de bestanden voor gebruikt gaan worden, volstaat.

naar boven


 

Is de vereenvoudigde PIM-indeling al officieel?

Nee, helaas nog niet. In 2012 hopen we dit te bereiken. natuurlijk kun je er wel zelf toe over gaan om de indleing aan te passen

aan de hand van het stuk over de MLP-Pim-indeling. Zoals bijvoorbeeld in Bibliotheek Haarlem en omstreken is gedaan.

         

 

naar boven


 

Ik wil graag tot een heldere indeling van de non-fictie collectie komen. Ik wil daar graag de vereenvoudigde PIM-indeling voor gebruiken. Waar kan ik dit vinden?

 

De vereenvoudigde PIM-indeling voor het MLP kunt u van deze site downloaden. Klik hier.

 

naar boven


 

Waar vind ik het onderzoek naar de effectiviteit van het MLP van Universiteit Tilburg?

 

Klik op de links om het onderzoeksrapport van Erik van der Horst naar de effectiviteit van het MLP en de bijlagen te downloaden. Onder nieuws vindt u een korte samenvatting van de inhoud.

 

naar boven


 

Waar vind ik de argumenten om scholen het belang te laten inzien van de inrichting van een MLP in de School of een Bibliotheek op School?

 

Bibliotheek op School en MLP in de School gebruiken dezelfde onderzoeksresultaten om argumenten voor het inrichten van een schoolbibliotheek naar scholen toe kracht bij te zetten. Met name de effecten van vrij lezen zijn erg overtuigend. Deze argumenten zijn uitvoerig terug te vinden in allerlei publicaties van Kees Vernooy, maar zijn inmiddels door Kees Broekhof, senior onderzoeker bij Sardes, voor bibliotheekmedewerkers op een rij gezet in een gratis te downloaden brochure Meer lezen, beter in taal, een waardevol document voor elke bibliothecaris die met schoolbibliotheken werkt.

Daarnaast heeft Bibliotheek op School brochures uitgegeven rond leesbevorderingsnetwerken.

 

naar boven


 Waarom is het MLP in de Schoolaspect zo'n goed verkoopargument om scholen over te halen over te gaan tot de inrichting van een Bibliotheek op School?

 

 

Scholen willen vaak een Bibliotheek op School omdat die ze helpt hun leesresultaten te verbeteren. En welke leesresultaten moeten vooral verbeterd worden? Die van de zwakke lezers. Het percentage daarvan varieert van 25 tot soms wel 40% van de leerlingen.  Om het leesniveau te verbeteren gaan scholen ertoe over om dagelijks in alle klassen een kwartier vrij te lezen. Het vrij lezen is essentieel voor het verbeteren van de leesresultaten. Het heeft effect op de woordenschat, op technisch lezen, op de kennis van de wereld die nodig is bij begrijpend lezen, op spelling en op de kennis van grammatica. Het is daarom uitermate te belangrijk te werken aan het leesplezier. Zwakke lezers is de lust tot lezen vaak al vergaan. Belangrijk die dus terug te winnen. Zelf de boeken kiezen, waaruit stilgelezen kan worden, is cruciaal voor het succes van het vrij lezen. Een MLP-opstelling met een overzichtelijke indeling en aantrekkelijk makkelijk te lezen materiaal is daarvoor een voorwaarde.

 

naar boven


 

Kan ik eerst een Bibliotheek in School inrichten en die daarna uitbreiden met een MLP in de School?

 

Dat kun je doen, maar is erg inefficient. Het grote gevaar daarbij is dat het er niet meer van komt. Cruciaal voor een MLP-voorziening in een schoolbibliotheek is dat dat gedeelte frontaal geplaatst kan worden. Als je dus niet van meet af aan ook de MLP-voorziening opneemt in de Bibliotheek op School, dan kan het zijn dat je kast niet geschikt blijkt te zijn. Ook moet je een inhaalslag plegen voor de collectie, de verwerking in de catalogus moet aangepast met een MLP-aanduiding en er moeten extra stickers geplakt.  En probeer dan nog maar eens een verandering ten goede aan te brengen.

En waarom zou je niet gelijk de MLP-voorziening realiseren? Het gaat om een kwart van de leerlingen!

 

naar boven


 

Hoe kan ik het MLP in de School combineren met Bibliotheek op School?

 

 

Bibliotheek op School is een heel compleet concept voor de inrichting van een schoolbibliotheek. Door automatisch de uitgangspunten van het MLP mee te nemen vanaf de start van het project wint de Bibliotheek op School aan effectiviteit. Daarvoor zijn niet eens ingrijpende maatregelen nodig. In een Bibliotheek op School die frontaal gepresenteerd is en ingedeeld naar genre en onderwerp, volstaat het om de MLP-materialen van een Makkiesticker te voorzien. Deze kan rechtsboven op de voorkant van het boek worden geplakt. Wanneer kinderen door de bakken browsen, zien ze in een oogopslag wat de makkelijk te lezen materialen zijn.

Wanneer de Bibliotheek op School niet helemaal frontaal geplaatst is, kan een browserbak (gemaakt met behulp van de bouwtekeningen) bijgeplaatst worden. Wat nog handiger is, is om in een niet frontale kast op stahoogte bakken te laten toevoegen. De planken daaronder worden daardoor misschien minder makkelijk bereikbaar. Dit kun je oplossen door een kast te kiezen met een extra uitschuifbare browserbak onder de vaste browserbak. Zonder veel extra ruimte creëer je zo een optimale bibliotheek voor zwakke lezers èn goede lezers.

Uiteraard ben je er niet met alleen een kast met MLP-mogelijkheden re realiseren. Belangrijk is ook aan scholing van leerkrachten rond leesbevordering van zwakke lezers te doen. Uiteraard worden de leescoördinatoren in het kader van Bibliotheek op School geschoold om de doorgaande lees(bevorderings)lijn te realiseren met de daarbij behorende scholing van leerkrachten. Een aparte scholing van leesbevordering voor zwakke lezers is daarbij een onmisbaar onderdeel. Deze scholing is opgenomen in de train-de-trainercursus, die ProBiblio verzorgd voor MLP-specialisten.

 

naar boven 


 

Kan een schoolbibliotheek ook zonder MLP?

 

Nee: gemiddeld 25% van de leerlingen is een zwakke lezer.

In een schoolbibliotheek moeten kinderen zelfredzaam zijn. Omdat succesvol leesonderwijs alleen gerealiseerd kan worden als kinderen zelf hun boek kunnen kiezen, is het  essentieel dat ook zwakke lezers zelf kunnen kiezen. Dat is alleen mogelijk met een frontaal gepresenteerde en op een heldere manier ingedeelde collectie. Handig is als de hele schoolbibliotheek frontaal is gepresenteerd en de makkelijk te lezen materialen van een Makkie zijn voorzien. Als dat niet mogeljk is, bijvoorbeeld door ruimtegebrek, dan kunnen de MLP-materialen apart gezet worden.

 

naar boven


 

Wat is het verschil tussen Bibliotheek op School en het Makkelijk Lezen Plein in de school?

 

Bibliotheek op School is een landelijk concept van Kunst van lezen van Stichting Lezen en SIOB. De eerste pilots waren geoormerkt voor scholen met veel achterstandskinderen. De schoolbibliotheken die toen ingericht werden, hadden de plaatsingswijze en indeling van het Makkelijk Lezen Plein als uitgangspunt. Inmiddels is dat weer losgelaten, alhoewel men nog steeds de MLP-uitgangspunten in het achterhoofd houdt.  Helaas is de praktijk niet aldoor meer dat scholen, tenminste een deel van de collectie ook presenteert volgens MLP-principes. Wanneer schoolbibliotheken niet rekening houden met de behoeftes van zwakke lezers zijn ze niet efficient. Immers: een kwart van de leerlingen is een zwakke lezer.

 

Bibliotheken kunnen scholen aanbieden een Makkelijk Lezen Plein in de School te helpen inrichten. Het MLP in de School is een doeltreffend middel om tot een goede samenwerking te komen met scholen. Net als bij Bibliotheek op School is het daarbij zaak om eerst tot goede beleidsafspraken te komen. De school moet een doorgaande leesbevorderingslijn opnemen in het schoolbeleidsplan, er moet budget en tijd vrijgemaakt worden om het MLP of de Schoolbibliotheek met een MLP-voorziening te verankeren in de school. Alleen op die manier zal het MLP in de School of de Schoolbibliotheek met een MLP-voorziening het leesonderwijs blijvend kunnen ondersteunen.

 

Groot verschil tussen het MLP in de School en Bibliotheek op School is dat Bibliotheek op School streeft naar een centrale schoolbiblotheek. Het MLP in de School wil daarnaast bakken in de klas met frontaal geplaatste materialen voor alle leerlingen, waarbij de makkelijk te lezen materialen van een Makkiesticker zijn voorzien.

naar boven 


Wij willen graag zelf de scholing van medewerkers en de informatieavonden rond het MLP ter hand nemen. Heb je misschien tips daarvoor?

 

In 2012 heeft ProBiblio in de persoon van Nanda Geuzebroek train de trainercursusseb gegeven.  De train de trainercursus is bedoeld voor PSO-medewerkers en MLP-specialisten van basisbibliotheken en verder voor iedereen die hem wil volgen. Bij de cursus werden vijf ppt's geleverd: voor een scholing van medewerkers, voor een scholing van schoolteams over leesbevordering van zwakke lezers en een voor informatieavonden voor ouders en leerkrachten. Alle ppt's zijn voorzien van een uitgerbeide handleiding.

 

Bij voldoende belangstelling worden ook in 2013 train de trainercursussen gegeven. Mocht je daar in geintersseerd zijn, laat dan dan weten via bibliotheken@probiblio.nl.

 

Houd de nieuwsberichten op deze site in de gaten of abonneer je op de nieuwsbrief Taal- en leesontwikkeling van ProBiblio. Dan krijg je automatisch de aankondiging van de cursus.

 

Uiteraard is in het bibliotheekdeel onder Promotie veel informaite te vidnen over informatieavonden.

 

 

naar boven


 

Waar vind ik goede advieslijsten voor de MLP-collectie?

De meest volledige en actuele advieslijsten kun je zelf uitdraaien met behulp van de collectiedatabase op deze site. De database wordt wekelijks aangevuld met nieuw verschenen titels. Dat kunnen titels zijn die in de ai's hebben gestaan of door de MLP-deskundige collectiemedewerkers als MLP zijn aangemerkt. Titels die abusievelijk in de ai's als MLP-geschikt zijn terecht gekomen, worden uit de database gehaald. (Dat worden er gelukkig steeds minder.)

De collectiedatabase maakt het mogelijk lijsten uit te draaien naar eigen behoefte, bijvoorbeeld non-fictieboeken over dieren voor het MLP in de School, of lijstjes met nieuwe titels in het genre sport, of boeken speciaal voor jongens. In de database zijn verdere bijzonderheden opgenomen als die beschikbaar zijn en ook het bestel- en het isbn-nummer zijn toegevoegd.

Eens in de zoveel tijd wordt er een saneer- en een toplijst geproduceerd. Deze worden door ProBiblio gemaakt.

 

Met de MLP-collectiedatabase kun je je MLP-collectie altijd up to date houden! En beschik je over het meest complete overzicht makkelijk te lezen materiaal van Nederland en voor de Vlamingen voor België.

 

naar boven  

 


 

Hoe zijn de uitgangspunten voor het MLP binnen het retailconcept verwerkt?

 

De uitgangspunten van het MLP zijn allemaal overgenomen voor het MLP in het retailconcept. De MLP-uitgangspunten komen, vertaald naar het retailconcept, op het volgende neer:

  1. De hele MLP-collectie moet frontaal geplaatst kunnen worden
  2. De frontale plaatsing moet met browserbakken gerealiseerd worden.
  3. De collectie moet minimaal 500 items bevatten om de gebruikers enige keuzemogelijkheid te geven en een scheiding tussen fictie en non-fictie mogelijk te maken.
  4. De bakken moeten flexibel in te delen zijn. Mocht een collectieonderdeel kleiner of juist groter worden, dan moet de bak smaller of breder gemaakt kunnen worden.
  5. Ruimte voor rustige bewegwijzering met beeld van de materialen.
  6. Rustige vormgeving met het oog op de specifieke behoeften van doelgroepkinderen. Bij eilandplaatsing is de achterwand van de kast niet transparant, maar gesloten. Bij wandplaatsing loopt het fries door, maar de strook boekenruggen wordt vervangen door een rustiger strook met MLP-genres.
  7. MLP-logo gebruiken voor de herkenbaarheid en de term ‘Makkelijk Lezen Plein’ duidelijk zichtbaar op de kast geplaatst.
  8. Ruimte voor materialen voor ouders,  m.n. folders en tijdschriften.
  9. Ruimte voor aankondiging van MLP-activiteiten.
  10. Er moet ruimte op het MLP zijn voor groepsontvangsten.
  11. Het MLP moet niet in een achteraf hoekje geplaatst worden.
  12. Het MLP moet een aantrekkelijke en niet-kinderachtige uitstraling hebben.

Het retailaspect is vooral gerealiseerd door de kasten overeen te laten stemmen met de rest van de jeugdafdeling wat betreft hoogte en kleurgebruik en totale uitstraling.

 

naar boven


 

Ik wil graag MLP-brochures bestellen. Waar kan ik dat doen?

De MLP-brochures kun je zelf laten drukken. De formats daarvoor vind je op deze site in het deel over promotie.

 

naar boven


Kan ik ook hand-outs krijgen van de presentaties van de MLP-studiedag 2010 en de BiebwatchMLP/4you! 2011

 

Je kunt ze vinden in het deel over scholing. Klik hier.

 

naar boven 


Wij willen de selectie voor de MLP-collectie strenger maken, waardoor de identiteit van de collectie duidelijker wordt. 

Het hangt er een beetje vanaf hoe je dat doet. Het is erg belangrijk je MLP in balans te houden, zodat oudere en jongere lezers, maar ook minder zwakke en heel zwakke lezers er wat van hun gading kunnen vinden. Maar waar je inderdaad erg voor moet waken is, dat je MLP te moeilijk wordt. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren door op afstand centraal te collectioneren. Dus saneren op te moeilijk is heel goed, zolang je er maar voor waakt dat je niet met uitsluitend makkelijk lezen boekjes blijft zitten.

Om duidelijk te maken dat het MLP voor zwakke lezers is, kun je behalve het logo van het MLP (met Makkie) ook de groot geschreven term 'Makkelijk Lezen (Plein)' boven je MLP zetten.

naar boven 


Onze bibliotheek gaat het retailconcept invoeren. We zijn bang dat dit ten koste gaat van het MLP. Hoe kan het MLP opgenomen worden in de retailbibliotheek?

Speciaal voor bibliotheken die met het retailconcept gaan werken zijn de uitgangspunten van het MLP en van 4you! op een rij gezet, afgezet tegen de retailgedachte. Het stuk daarover kunt u hier downloaden.  

Er een kast ontworpen voor een MLP-kast in het retailconcept. Meer informatie daarover via mlandman@probiblio.nl

 

naar boven 


Waar kan ik het ontwerp voor de MLP-kast in het retailconcept krijgen?

 

ProBiblio heeft een MLP-kast laten ontwerpen voor de whitebox-versie van het retailconcept. De tekening van het front van de MLP-retailkast in de eilandopstelling vindt u hier. Met de MLP-retailkast is een MLP te realiseren, dat geheel past in de retailgedachte (Waren we trouwens niet de eerste die uitgingen van de doelgroep en de plaatsing ne de keuze van de materialen aan hun behoeftes aanpasten?) en dat 100% voldoet aan de MLP-eisen.

Neem contact op met Maaike Landman: of bel tel. 023-5546161

 

naar boven


 

Hoe weten jullie of je je doelgroep bereikt met een MLP? 

Je kunt niet zeker weten of al de gebruikers van een MLP ook tot de officiële doelgroep behoren. Je kunt klanten niet vragen een dyslexieverklaring te laten zien, als ze iets van het MLP lenen. Je weet vooral uit de reacties van ouders en scholen dat je MLP daadwerkelijk een verrijking is van je bibliotheekaanbod. Het levert je veel dankbare klanten op.

 

Kinderen die materiaal van het MLP lenen en niet tot je directe doelgroep behoren, vinden kennelijk toch iets van hun gading op het MLP. Bijvoorbeeld niet te dikke boeken of goed toegankelijk non-fictiemateriaal. Je moet er dan maar vanuit gaan dat het MLP ook in hun behoeften voorziet.

 

Inmiddels is gebleken dat 25% van de kinderen met een leesachterstand van 2 tot 2½ jaar van de basisschool gaan. Deze zwakke lezers horen allemaal tot je MLP-doelgroep! Die is dus echt groot!

 

Uit een onderzoek in 2010 door ProBiblio onder gebruikers op het MLP bleek dat klanten de uitgangspunten van het concept niet kennen, maar heel goed begrijpen dat het MLP makkelijker materialen bevat. Ze waarderen de overzichtelijke indeling en de mooie vormgeving. Niet-MLP-kinderen halen soms boeken van het MLP, maar gaan ook naar de gewone kasten. Andersom komt ook voor. Goede lezers kijken vooral in de gewone kasten. Veel klanten kijken zowel op het MLP als in de gewone kasten.

naar boven


Is het een goed idee om luisterboek en het bijpassende leesboek als een geheel uit te lenen?

Dit is af te raden, omdat kinderen daarmee te makkelijk weer gedwongen kunnen worden om ook het boek, dat veel te moeilijk is, te lezen. Dit levert dan weer een negatieve leeservaring op. Het wordt op deze manier ook weer eerder een zoveelste manier om het lezen te oefenen dan dat je werkt aan het leesplezier door het kind gewoon lekker het boek te laten luisteren. Boeken luisteren zijn voor zwakke lezers cruciaal voor hun woordenschatuitbreiding en verdere taalontwikkeling. Kinderen oefenen er ook begrijpend luisteren mee, een buitengewoon belangrijke vaardigheid voor zwakke lezers, omdat ze nu eenmaal meer dan anderen kennis moeten oppikken via gesproken taal, bijvoorbeeld via uitleg van een meester of juf.

Voor kinderen die wel graag het gewone boek erbij hebben, moet je iets meer moeite doen door ze te helpen het boek op de gewone jeugd te vinden.

naar boven

 


Welke stickers moeten op het MLP-materiaal geplakt worden?

- Makkie-sticker of
- MLP-sticker
- Genre-sticker
- Onderwerpaanduiding
- Rubriekaanduiding

Niet:
- Ml-sticker

 

Welke stickers op het MLP-materiaal geplakt worden, hangt af van de grootte van de collectie en de keuzes die je zelf maakt.

 

  • Makkie-sticker
    Dit is de meest recente en efficiente sticker. Hij kan op de voorkant van materialen geplakt worden, zodat kinderen bij de frontale opstelling gelijk zien dat het om makkelijk te lezen materiaal gaat. Dit is vooral handig in de Bibliotheek op School of op het Makkelijk Lezen Plein in de School. De materialen hoeven maar met één sticker beplakt te worden en de ml-materialen kunnen gemixt worden met de andere materialen bij een genre, mits die alle frontaal geplaatst zijn.
    Ook voor het MLP is het handig om de Makkiesticker te gebruiken. Hij ziet er leuk uit en kan op de voorkant geplakt worden. Dit bespaart tijd, omdat er slechts één handeling extra verricht hoeft te worden om het materiaal MLP-geschikt te maken. Uiteraard werkt dit alleen als het MLP herkenbaar is gemaakt met het MLP-Makkie-logo.
    De Makkiesticker kan besteld worden bij ProBiblio.
  • MLP-sticker
    De bestickering van MLP-materiaal dient uitsluitend het eigen gemak. De materialen kunnen hiermee op de juiste plek in de kast gezet worden. Hiermee blijven materialen vindbaar voor de informatiemedewerkers en natuurlijk ook voor de klanten van het MLP.  De MLP-stickers zijn bij NBD Biblion te bestellen.
  • Alle materialen een MLP- of Makkiesticker
    Al het materiaal op het MLP krijgt een MLP-of Makkiesticker, dus ook de gesproken boeken, de cd-rom’s, de verfilmde boeken, de video’s en DVD’s.
  • Makkelijk Lezen sticker
    De grote oranje ML-stickers hoeven gelukkig niet meer geplakt te worden. De Makkie-sticker is psychologisch gezien een heel verbetering, aangezien Makkie op een speelse manier laat weten: dit boek is lekker makkelijk te lezen!
  • Genresticker
    Omdat het fictiemateriaal op genre in de kast staat, is een genresticker noodzakelijk.
    Materialen die geen genreaanduiding van de NBD hebben meegekregen, krijgen een genre toegevoegd. Hierbij bieden de genres ‘vrienden’ en ‘avontuur’ veel mogelijkheden. Deze worden ook door de NBD geleverd. De Vriendensticker moet zelf geplakt worden. Avontuur wordt geplakt, maar dekt helaas niet het criterium 'spannend boek'', maar wordt alleen geplakt op overlevingsavontuur.
  • Non-fictie
    De non-fictie krijgt een (PIM-)sticker of een stripje met de kleuraanduiding per onderwerp. Dit hangt natuurlijk af van het catalogussysteem dat je hanteert. Voor Pim kan de kleurenindeling zoals voorgesteld door het MLP gebruikt worden.
  • Rubriek 'boek en film' en 'voorlezen aan oudere kinderen'
    Voorleesboeken en video’s van verfilmde boeken met de bijbehorende boeken krijgen een sticker met rubriekaanduiding ‘boek en film’ of ‘voorlezen aan oudere kinderen’. CD-roms hebben de gewone NBD-stickers.
    Neem deze rubrieken alleen op als je zeker weet dat de verfilmde leesboeken en de voorleesboeken niet tussen het ml-materiaal voor de kinderen komt te staan!

naar boven

 


Moet je wel Makkelijk Lezen-stickers plakken?

 

Over het plakken van de ml-sticker is altijd discussie. Stigmatiseer je je klanten er niet mee?

 

Wanneer niet al het ml-materiaal van een jeugdafdeling op het MLP geplaatst wordt, zal een MLP- of Makkiesticker geplakt moeten worden.
Doordat het MLP-stickertje oranje is, hoeft de grote oranje ML-sticker niet meer geplakt te worden op de materialen die op het MLP staan. Dat is esthetisch een hele vooruitgang en ook psychologisch. De sticker valt niet meer zo op en is duidelijk genoeg voor opruimers. Het oranje MLP-stickertje is meer een merknaam geworden. Het schreeuwt niet meer zo: Ik ben een ML-boek! En dat is fijn voor de doelgroep.

Nog beter is de nieuw ontwikkelde Makkiesticker. Makkie ziet er aardig en vrolijk uit. Makkie stigmatisert niet, maar maakt kinderen er op een ontspannen manier op attent dat het materiaal makkelijk te lezen is.

 

Makkelijk Lezen sticker
Doordat er veel betere alternatieven beschikbaar zijn, hoeven de grote oranje ML-stickers eigenlijk niet meer gebruikt te worden.

 

De Makkelijk Lezen-sticker kunt u bij de NBD bestellen.

naar boven

 


 

Hoe kom ik aan ML-stickers?

 

De oranje makkelijk lezen stickers kun je bestellen bij NBD/Biblion. Boeken die een officiële makkelijk lezen aanduiding hebben, hebben die vooral gekregen vanwege het technisch leesniveau. Voor het MLP zijn ML-stickers niet nodig.

naar boven

 


 

Hoe verwerk je het MLP-materiaal in de catalogus?

 

Je kunt al het MLP-materiaal een locatieaanduiding ‘MLP’ geven. Wij delen de fictiecollectie in op genre (zie Hoe bewegwijzer je de MLP-Kast?) en de non-fictiecollectie op kleur.

 

De fictiecollectie krijgt in de catalogus ook een genreaanduiding, zodat materiaal door de informatiemedewerker terug gevonden kan worden in de kast.

 

De non-fictie hoeft alleen maar per hoofdonderwerp teruggevonden te worden. De aantallen op een MLP in de diverse onderwerpen zijn dermate klein dat een boek snel gevonden kan worden in een browserbak met het betreffende materiaal.

 

Vanwege de statistische verwerking van de MLP-collectie krijgt al het materiaal een statistisch categorienummer.

naar boven

 


 

Hoe bewegwijzer je de MLP-kast?

 

Met het oog op de leesmoeilijkheden van de doelgroep bevat een MLP zo weinig mogelijk talige bewegwijzering. De kast wordt bewegwijzerd met pictogrammen.

 

 

Voor de fictie zijn vergrote NBD/Biblion-stickers geschikt. Een heleboel jeugdboeken kunnen ingedeeld worden onder het genre ‘vrienden’. NBD/Biblion heeft daar inmiddels ook een sticker voor ontwikkeld. Elders op deze site is nog het oude vriendenpictogram te vinden voor bibliotheken die dat al in gebruik hebben. Het genre ‘detective’ heeft de betekenis ‘avontuur’ gekregen. Ook hieronder kunnen veel boeken ingedeeld worden. NBD/Biblion heeft ook hiervoor een pictogram voor ontwikkeld. Dit heeft echter de beperktere betekenis overlevingsavontuur gekregen. Alleen die titels krijgen het etiket mee van de NBD. Als je het begrip avontuur ruimer wilt opvatten dan spannend boek, zul je zelf de avontuuretiketten moeten plakken.

 

Voor de non-fictie is het niet mogelijk een SISO-bewegwijzering te gebruiken. Pim-kleuren kunnen wel gebruikt worden. Daarvoor is en voorstel gemaakt door het MLP voor een aangepaste indeling voor de MLP-kast. Deze is nog niet doorgevoerd door de NBD. Wil je daar niet op wachten, ga dan aan de slag met het MLP-voorstel. Klik hier om de pdf daarvan te downloaden. 

 

Voor de rubrieken ‘boek en film’, ‘voorlezen aan oudere kinderen’ en ‘strips’ zijn pictogrammen gemaakt. Deze pictogrammen zijn elders op deze site te downloaden.

 

CD-rom’s kunnen met de vergrote NBD/Biblion-stickers bewegwijzerd worden.

 

Al het materiaal wordt uiteraard ook van overeenkomstige stickers voorzien.

naar boven

 


 

Hoe bepaal je welke materialen op een MLP komen te staan?

 

Beste bron is de MLP-collectiedatabase elders op deze site. Hier vind je alle geschikte MLP-titels. Ook vind je hier een overzicht van de nieuwe titels en een saneerlijst. Met de collectiedatabase maak je makkelijk themalijsten en andere titellijsten en excel of pdf.

 

De NBD geeft materialen een MLP-aanduiding in de ai. Er zijn echter meer materialen. Deze vind je in de collectiedatabase. Hierin zitten ook eventuele correcties op de NBD-advisering.

 

 

Ondanks deze voorzieningen is het belangrijk als collectioneur kennis te hebben van de MLP-criteria. Deze wijken af van de  traditionele criteria, die boeken een ml-certificaat opleverden. Deze voldoen niet aan de criteria die we tegenwoordig aanleggen voor de beoordeling van het MLP-materiaal.

 

De collectioneur moet vooral het niveau van het MLP bewaken: het MLP heeft een divers aanbod: van zeer zwakke lezers tot dyslecten die wel aardig kunnen lezen, van A en B-boeken, van boeken voor kinderen met dyslexie tot materialen voor kinderen met een taalachterstand. Klakkeloos meegaan met de NBD-adviesering kan tot een te moeilijk MLP leiden.

 

In "Plan van Aanpak voor het opzetten van een MLP voor kinderen" en in het "Handboek voor het opzetten van een Makkelijk Lezen Plein voor kinderen’ en in het hoofdstuk Collectie op deze site treft u in een bijlage een overzicht aan voor aanschafmedewerkers met alle criteria per collectieonderdeel.



NB. Realiseer je wel dat je er niet alleen bent met een rijtje criteria. Je moet meer begrijpen van de doelgroepen van het MLP om tot een goede aanschaf te komen. Daarvoor is het nodig dat aanschafmedewerkers het hoofdstuk over de Collectie in het Handboek lezen. Dat geeft de meeste informatie. Het artikel in Leesgoed, 2007, nr. 5 geeft een toelichting op de criteria.

 

naar boven

 


 

Stigmatiseer je kinderen met een leesprobleem niet met een MLP?

 

De ervaring leert dat het MLP vooral dankbare klanten oplevert. Ouders zijn er blij mee en kinderen vinden het fijn eindelijk een collectie te hebben waar ze makkelijk een keus kunnen maken.

 

Omdat het MLP een aantrekkelijke en uitnodigende uitstraling heeft vanwege de frontale plaatsing en de afwijkende vormgeving, is het een plek waar iedereen graag vertoeft. Daarmee heeft een MLP totaal geen stigmatiserend karakter. Integendeel: het is een plek waar kinderen zich begrepen en gehoord voelen.

 

Uit een onderzoek door ProBiblio onder gebruikers op het MLP bleek dat klanten het concept niet kennen, maar heel goed begrijpen dat het op het MLP om makkelijker materialen gaat. Ze waarderen de overzichtelijke indeling en de mooie vormgeving. Niet-MLP-kinderen halen soms boeken van het MLP, maar gaan ook naar de gewone kasten. Andersom komt ook voor. Veel klanten kijken zowel op het MLP als in de gewone kasten.

 

naar boven

 


 

Zet je een Avi-niveauaanduiding op het materiaal?

 

Over het vermelden van het AVI-niveau op boekmaterialen is terecht weerstand binnen de bibliotheekwereld. De AVI-aanduiding is iets van het onderwijs en heeft niets met leesplezier te maken. En om leesplezier gaat het op het MLP.

 

Het is dan ook goed om ouders die komen vragen om leesmateriaal op een bepaald AVI-niveau omdat de school dat heeft gezegd, dat onmiddellijk uit hun hoofd te praten. Het gaat erom het kind materiaal te geven dat het kind leuk vindt om te lezen, ongeacht het AVI-niveau. Als een kind een boek openslaat, ziet het zelf in een oogopslag of het daar aan wil beginnen of niet. Het ziet gelijk of het te moeilijk voor hem is. Daar heeft het geen AVI-sticker voor nodig. Bij twijfel kan het kind ook de vijfvingertest gebruiken.

 

Toch verdient het aanbeveling een AVI-aanduiding op het MLP-materiaal te plakken. De AVI-aanduiding is voor het kind niet zichtbaar, als het gewoon op de rug geplakt wordt. Voor jezelf, als bibliothecaris, geeft het wel enig inzicht in de technische moeilijkheidsgraad van een boek. Dat kan een steun zijn bij het adviseren van kinderen en ouders.

 

Ook als ouders willen oefenen met hun kind volgens de methode van het tutorlezen, is het handig het AVI-niveau te kennen van een boek. Voor het tutorlezen moet een boek gekozen worden van ongeveer twee AVI-niveaus hoger dan het AVI-niveau dat het kind beheerst. Dit maakt een AVI-aanduiding op het materiaal noodzakelijk.

 

Klik hier voor een beschrijving van de tutormethode.

 

Het moge duidelijk zijn dat de diverse AVI-niveaus op het MLP bij elkaar staan op genre. Een plaatsing op AVI-niveau zou het hele principe van de leesplezierbevordering voor deze doelgroep onderuithalen en is dus onwenselijk.

naar boven

 


 

Welke hulpmiddelen moeten we aanschaffen voor het MLP?

 

Om een goed MLP te hebben, is het niet nodig zelf in het bezit te zijn van hulpmiddelen. Wel is het noodzakelijk de nodige informatie over hulpmiddelen op het MLP aan te bieden, in de vorm van folders.

 

Mocht een MLP een MLP-specialist hebben, dan zou die een aantal hulpmiddelen kunnen laten zien aan ouders. Hierbij valt te denken aan gratis te downloaden of niet al te dure programma’s of middelen, zoals Letmetype, de Fluency Leeshulp, TPB-reader om Daisy-rom’s te lezen en de IrisPen. Realiseer je dat het veel tijd kost je de werking van de hulpmiddelen eigen te maken. Ook het demonstreren kost veel tijd.

 

Onder de link Hulpmiddelen vind je meer informatie over deze hulpmiddelen.

 

Een effectiever manier om veel mensen van de informatie over de hulpmiddelen te voorzien, is het organiseren van een ict-hulpmiddelenmarkt. Dit kan bijvoorbeeld in samenwerking met de regionale afdeling van Balans. E-mailadressen van te benaderen instanties en personen zijn te vinden in het hoofdstuk Suggesties voor deelnemers aan een ict-hulpmiddelenmarkt.

 

Probiblio de beschikking over wisselcollecties voor MLP’s. Hierbij kan ook een Irispen aangevraagd worden.

 

De aanschaf van een daisy-speler kan nuttig zijn. Je kunt hem dan uitlenen aan mensen die hem uit willen proberen. Bibliotheken die dit doen, hanteren over het algemeen een wachtlijst vanwege de grote interesse daarvoor.

naar boven

 


Welke genres neem je op op een MLP?

 

Op een kleiner MLP heb je de keuze niet alles op te nemen. De collectie moet overzichtelijk blijven. Natuurlijk kies je hiervoor de populairste genres.

De MLP-genres zijn:

- School
- Griezelen
- Heksen
- Dieren
- Paarden
- Liefde
- Humor
- Sport
- Avontuur
- Vrienden
- Geschiedenis

 

Veel (gesproken) boeken die geen NBD-genre meegekregen hebben, kun je onderbrengen onder de noemer:

- Avontuur. Hiervoor gebruik je de speurdersticker als je dat al lange tijd doet. Wanneer je nieuw begint, gebruik je de NBD-sticker avontuur (kompas). De NBD plakt alleen een avontuursticker op overlevingsavonturen. Wanneer je de sticker gebruikt voor alle avontuurlijke, spannende boeken, moet je hem zelf plakken.
- Vrienden. Het genre 'vrienden' moet altijd zelf toegekend worden.

 

- De laatste tijd komt ook het genre 'geschiedenis' weer meer in de belangstelling. Je zou kunnen overwegen ook deze op te nemen. Boeken over WOII zou je naar 'geschiedenis' om kunnen werken.

 

Op een groot MLP alle voor het MLP geselecteerde genres:.

 

De NBD heeft voor avontuur en vrienden inmiddels een pictogram ontwikkeld.

naar boven

 


 

Welke doelgroepen horen tot het MLP?

 

De doelgroepen van een MLP zijn:

- kinderen met dyslexie (3,6 -10%)
- kinderen met een concentratiestoornis, zoals ADHD en ADD (3-5%)
- autochtone en allochtone kinderen met een taalachterstand  (grootste groep)
- een deel van de autistische kinderen
- kinderen met een visueel handicap
- kinderen met een auditief handicap
- kinderen met een verstandelijk handicap



Welke doelgroepen relevant zijn, kan per MLP erg verschillen. De groep kinderen met dyslexie zal voor elk MLP de grootste en belangrijkste groep zijn. Voor vestigingen in achterstandswijken zal de groep allochtone en autochtone kinderen met een woordenschattekort  de belangrijkste doelgroep zijn.

 

De groep fysiek gehandicapten zal alleen een rol spelen in bibliotheken waar een samenwerkingsverband is met een instelling in de regio.

 

De autistische groep is te divers om een collectie op te bouwen. Kinderen met  Asperger hebben een grote woordenschat, maar hebben moeite met figuurlijk taalgebruik, kinderen met autisme of PDD-NOS (of het niet officieel erkende NLD) hebben deze ook moiete met begrijpend lezen.  Door goed te luisteren naar (de begeleider van) een autistisch kind zal  passend materiaal voor het kind gevonden kunnen worden.

 

Het is belangrijk dat informatiemedewerkers van een MLP van de doelgroep meer weten over de diverse doelgroepen. Alleen dan kunnen ze adequaat reageren en inspelen op vragen van klanten. Het is dan ook aan te raden voor het starten van een MLP de informatiemedewerkers en andere betrokken hier een scholing in te geven.

naar boven

 


 

Wij willen een MLP inrichten. Kunnen we een scholing krijgen voor het hele team dat met het MLP gaat werken?

 

Dat kan altijd. De scholing wordt verzorgd door het Kenniscentrum Makkelijk Lezen Plein, dat ondergebracht is bij Probiblio. De scholingen worden gegeven door Nanda Geuzebroek. Voor leden van het Netwerk MLP gelden gereduceerde prijzen. Andere bibliotheken betalen op offertebasis. De scholing kan in de eigen bibliotheek gegeven worden. Informatie en opgeven via ngeuzebroek@probiblio.nl.

naar boven

 


 

We willen een informatieavond voor ouders/leerkrachten organiseren. Zou de consulent makkelijk lezen die kunnen verzorgen?

 

De consulent makkelijk lezen van Probiblio kan een scholing verzorgen voor leerkrachten of een informatieavond voor ouders rond MLP-zaken. Aan de orde komen:

 

- Geschikte materialen voor kinderen met een leesprobleem

- Hoe krijg je kinderen met een leesprobleem aan het lezen?

- Hulpmiddelen

Leden van het MLP-Netwerk betalen een standaardbedrag. Anderen betalen op offertebasis. Informatie en opgeven via mlandman@probiblio.nl

naar boven

 


 

Leen je gesproken boeken (Daisy-rom’s en CD’s) uit in combinatie met het boek? Volgens een remedial teacher werkt de combinatie goed.

 

Ik leen bij voorkeur geen gesproken boeken in combinatie met een boek uit. Kinderen moeten ze voor hun plezier lezen. Ze werken dan en passant ook aan hun taalontwikkeling, maar dat merken ze dan niet.
Een remedial teacher heeft een andere insteek. Hij wil graag kinderen laten oefenen, een verplichting dus. Dat moet je als bibliothecaris niet promoten. Laat kinderen vooral ervaren dat boeken leuk zijn.
Als een kind dan zelf daarna het boek wil lezen, dan is dat mooi meegenomen. Het moet alleen niet je vooropgezette bedoeling zijn.
Dit is ook mijn bezwaar van het boekje-bandje materiaal. Uit onderzoek is gebleken dat dit materiaal niet werkt. Er zijn betere manieren om met een kind te oefenen. Ik ken alleen maar kinderen die zich behoorlijk gefrustreerd zijn gaan voelen door het verplichte gebruik van het combinatielezen. Ze zijn er ook niet beter door gaan lezen. Wel door leesmateriaal dat in handen kregen, in wat voor vorm dan ook, dat ze zelf interessant vonden.
Dus wat mij betreft: geen combinatie.
Voor de alternatieve manier van oefenen zie: Lezen oefenen met je dyslectische kind

Voor alle duidelijkheid:

Op zich is het heel zinvol als kinderen met een leesprobleem tekst meelezen die ze voorgelezen krijgen. Hun leestechnisch niveau gaat daar zeker door vooruit. Dit gebeurt echter alleen als ze meelezen op een vanzelfsprekende, niet gedwongen manier, als ze zelf gemotiveerd zijn om mee te lezen of als ze dat ongemerkt doen. Bijvoorbeeld: kinderen die gebruikmaken van hulpmiddelen zoals spraakherkenning, een Irispen, of een voorleesprogramma dat internetteksten leest, gaan vooruit in technisch leesniveau. Ze lezen ongemerkt mee wat voorgelezen wordt en maken dus ongemerkt weer een leeskilometertje (of -hectare). Meebewegende cursors die aanwijzen wat voorgelezen wordt, bevorderen dit effect.

naar boven

 


 

Waar kan ik criteria vinden voor de MLP-materialen?

 

In het Plan van Aanpak voor het inrichten van een MLP voor kinderen en in de Handleiding voor het opzetten van een Makkelijk Lezen Plein voor kinderen (verschenen in het Handboek voor Bibliotheekwerk tot 12 jaar) vind je een uitvoerige beschrijving van de criteria voor alle materialen.
Hier vind je een overzicht van alle criteria.

naar boven

 


 

Zijn er ook lijsten met geschikte titels voor jongeren met een leesprobleem?

 

ProBiblio heeft een concept ontwikelld voor een bibliotheekvoorziening voor vmbo'ers en andere zwakke lezers in het VO: 4you! ProBiblio ondersteunt bibliotheken die een 4you! willen inrichten of onderhouden middels de website  www.bieb4you.nl. Op deze site zijn ook titellijsten te vinden. Bibliotheken die interesse hebben voor 4you! kunnen zich via www.bieb4you.nl aanmelden bij Probiblio.

naar boven

 


 

Zijn er ook lijsten van geschikte boeken op een laag AVI-niveau voor oudere kinderen?

 

Dit is altijd een lastige vraag. Ik heb een overzicht gemaakt van boeken op avi-3 tot avi-4 niveau die geschikt zouden zijn. Ik heb bij elk boek een korte beoordeling gemaakt. Het gaat bij het beoordelen van boeken voor een MLP niet om de vraag of er misschien niet één kind is die het boek toch wel leuk vindt, maar om de vraag of het boek niet meer teleurgestelde lezers op zal leveren die het boek niet uitgelezen weg leggen. Met dat soort boeken zit je fout. Kinderen met een leesprobleem moeten positieve leeservaringen opdoen. Hierdoor worden ze tot verder lezen gestimuleerd. Een boek dat ze niet uitlezen, betekent voor hen een grote inspanning voor niets. Dit levert een emotioneel negatief geladen leeservaring op. Die moet je altijd vermijden.
Ik zou het op prijs stellen als je ervaringen van MLP-klanten met leesboeken aan ons doorgeeft. Dan kan iedereen hiervan mee profiteren. Van de afgekeurde leesboeken kunnen we een lijst maken, maar ook van de positief beoordeelde boeken. Als je het niet eens bent met de beoordeling in het overzicht van boeken op een laag AVI-niveau, dan horen we dat graag: mlandman@probiblio.nl.
Laat het MLP een zaak zijn die we met z'n allen verder brengen!

 

Klik hier voor de lijst.

 

In de collectiedatabase kun je ook lijsten uitdraaien van MLP-boeken op Avi-niveau. Ga naar Collectie/ zoeken met lijsten en klik AVI aan. In het filtervakje kun je het avi niveau dat je zoekt intypen. Je krijgt dan een ovezicht van titels op dat avi-niveau. Deze zijn echter niet inhoudelijk beoordeeld zoals de lijst in het ouderdeel, die weer iets minder actueel is. Dus voor de actuele titels ga je naar de collectiedatabase.

naar boven

 


 

De laatste tijd worden er verschillende namen gebruikt voor een MLP. Welke naam moet ik mijn MLP geven?



Er werd in bepaalde regio's de behoefte gevoeld om de naam van het MLP aan te passen aan de grootte van het MLP. Plein heeft een weidse uitstraling, die men niet vond passen bij de eigen kleine kast. Zo zijn er Pleinen, Plekken, Punten, Planken en Pakketjes ontstaan.

We willen ervoor pleiten om alle nieuw in te richten MLP's gewoon Makkelijk Lezen Plein te noemen. Om tot een groot MLP-netwerk te komen is het helderder om overal dezelfde naam te hanteren. En het belangrijkste argument:
www.makkelijklezenplein.nl is een aanvulling en een ondersteuning van het eigen MLP.
www.makkelijklezenplein.nl kan gebruikt worden om de eigen klanten van informatie te voorzien, om kinderen en jongeren tot lezen te stimuleren door hen te laten deelnemen aan hun deel van de site door hun tips in te sturen, om de zelf ondersteuning en advisering te vragen en om de eigen activiteiten aan te kondigen. Dit laatste wordt mogelijk wanneer er een nieuw websitesysteem in gebruik wordt genomen, die input van buiten mogelijk maakt. Aan de invoering van het nieuwe systeem wordt momenteel hard gewerkt.
Om voor de eigen klanten de link te maken met www.makkelijklezenplein.nl is het handiger om zelf ook die naam te voeren. Klanten hoeven dan maar een naam te onthouden. Dat is voor deze doelgroep erg aanbevelenswaardig!

Dus ook al heb je alleen maar een plankje: noem het Makkelijk Lezen Plein!

naar boven

 


 

Moeten we Daisyspelers aanschaffen om uit te lenen?



Je hoeft geen Daisy-spelers in huis te hebben om toch Daisy-roms uit te kunnen lenen. Je kunt Daisy-roms ook op andere manieren af luisteren. Het enige wat je mist, als je geen Daisy-speler gebruikt, is de Daisy-navigatiestructuur. Deze heb je eigenlijk alleen nodig voor het afspelen van schoolboeken en vakliteratuur.
Gesproken boeken hoef je alleen maar van voor naar achteren te lezen. Dat kun je ook met andere apparaten.

Voor een overzicht van de alternatieve manieren om een Daisy-rom af te luisteren klik hier.

Je zou wel een Daisy-speler kunnen aanschaffen om mensen de Daisy-speler te kunnen laten uitproberen, als ze overwegen er een aan te schaffen.
Mensen met dyslexie kunnen dit apparaat vergoed krijgen, als ze die aanvragen voor het gebruik in de dagelijkse leefsfeer, dus voor het gebruik voor het lezen voor het plezier.
Je kunt je dus afvragen of het nodig is om voor deze doelgroep de Daisy-speler aan te schaffen.

Voor de regels rond de vergoeding van de Daisy-speler klik hier.

Verder moet je je regelingen treffen voor de uitleen:

  • Wie kunnen het apparaat lenen? Alleen aan dyslecten of aan iedereen?
  • Ga je een vergoeding vragen? Het zijn tenslotte dure apparaten (rond de 325 euro).
  • Wie draait ervoor op als het apparaat kapot gaat?
  • Ga je een borg vragen?
  • Welke medewerkers leren we ermee om gaan, zodat ze kunnen controleren of het apparaat nog naar behoren werkt als het terug gebracht wordt?
  • Wie verzorgt de training in het gebruik van het apparaat? Misschien wil een regionale leverancier van Daisy-spelers dat wel doen.
  • Kunnen we een leverancier in de regio bereid vinden om ons gratis een Daisy-speler te leveren? Door Daisy-spelers in de bibliotheek uit te lenen doe je aan promotie van het apparaat, waardoor de verkoopcijfers van de leveranciers omhoog kunnen gaan.

Je moet je dus afvragen of je je niet meer werk op de hals haalt dan je organisatie is staat is te geven.

Bibliotheken die een Daisy-speler uitlenen hebben daar vaak wel een wachtlijst voor. Kennelijk is er dus wel behoefte aan.

Kortom: zet de pro's en de contra's goed tegenover elkaar voor je besluit een Daisy-speler aan te schaffen.

naar boven

 


 

Kunnen we de naam MLP en het logo gebruiken voor een voorziening voor volwassenen?

 

De laatste tijd verschijnen her en der voorzieningen voor laaggeletterden. Daar worden verschillende namen voor gebruikt. In ieder geval komt de naam Makkelijk Lezen Plein daar niet voor in aanmerking.

 

 

Het MLP is een voorziening voor kinderen met een leesprobleem. Het MLP-concept heeft daarom uitgangspunten die horen bij deze doelgroep. Deze uitgangspunten hebben te maken met het toegankelijk maken van informatie voor deze kinderen en zijn daarnaast gericht op het aanzetten tot lezen. Bij het MLP-concept hoort een virtueel MLP in de vorm van deze website, die geheel gericht is op kinderen en jongeren met een leesprobleem en hun ouders en leerkrachten.

 

 

Uitbreiding naar andere groepen ligt niet in de bedoeling, omdat deze doelgroepen om andere concepten en andere uitgangspunten vragen. De naam Makkelijk Lezen Plein slaat dus alleen op de voorziening voor kinderen. Ook al wordt de term tegenwoordig vooral in overheidskringen als een soortnaam gebruikt voor elke doelgroep met een leeshandicap, daarom hoeven de bibliotheken deze gewoonte niet over te nemen. Volwassenen kunnen het beledigend vinden als ze hun voorziening Makkelijk Lezen Plein heet. Voor kinderen ligt dat anders. Zij zijn er wel voor in als iets makkelijk kan.

 

 

De naam Makkelijk Lezen Plein en het bijbehorende logo zijn geestelijk eigendom van ProBiblio. Die stelt de naam en het logo alleen beschikbaar voor een voorziening voor kinderen. Daarmee is het gebruik van zowel de naam als het logo dus niet mogelijk voor een volwassenvoorziening.

 

naar boven

 

 


 

Kunnen we de naam MLP en het logo gebruiken voor een voorziening voor jongeren?

 

ProBiblio beschikt over een concept voor vmbo'ers en leerlingen in de onderbouw van de havo en het vwo met een leeshandicap: 4you! Probiblio is eigenaar van dit concept. Dit concept, dat gezien kan worden als een vervolg op het MLP, heeft evenwel andere uitgangspunten dan het MLP. Het gaat uit van de behoeften van leeszwakke jongeren. Het is meer gericht op het opzoekgemak voor deze doelgroep. Voor het opzetten van een 4you! is een handleiding geschreven. Probiblio heeft een website gerealiseerd: www.bieb4you.nl. Deze is bedoeld voor bibliotheken die een 4you! gaan inrichten of in gebruik hebben. Op de site zijn alle gereedschappen te vinden. Om toegang te krijgen tot de site is lidmaatschap van het Netwerk 4you! vereist. Informatie over het lidmaatschap en de kosten ervan kunt u krijgen via www.bieb4you.nl.

De naamgeving en de vormgeving van 4you! is tot stand gekomen na overleg met jongeren. De naam 4you! en het bijbehorende concept zijn wettig gedeponeerd.

 

De naam MLP is dus alleen van toepassing op een bibliotheekconcept voor kinderen met een leesprobleem en mag alleen daar voor gebruikt worden.

 

Informatie over het 4you!-concept kunt u krijgen via Maaike Landman van ProBiblio.

 

naar boven

 


 

Kun je gewone luisterboeken afspelen op een daisy-speler?

 

Ja, dat kan. Je kunt muziek-cd's en gewone luisterboeken afspelen op een daisy-speler. Uiteraard kun je geen gebruik maken van de daisy-navigatiestructuur. Je kunt wel bladwijzers toevoegen.

 

naar boven

 


 

Het viel me op, dat heel veel makkelijk lezen boeken niet op de advieslijst voorkomen. Zijn deze boeken niet sowieso geschikt voor een MLP?

 

Kort en krachtig geantwoord: nee.

Qua technisch leesniveau zouden alle makkelijk lezen boeken natuurlijk opgenomen kunnen worden. Je wilt alleen kinderen met een leesprobleem aan het lezen brengen. Dat doe je met boeken, die zowel uiterlijk als inhoudelijk aantrekkelijk zijn.

 

Makkelijk lezen boeken worden altijd in opdracht geschreven. Dat resulteert soms in geweldig leuke boeken, maar helaas ook vaak in boeken die niet echt inspirerend zijn om te lezen. Deze moet je dus niet opnemen op je MLP. Je moet voorkomen dat moeizame lezers negatieve leeservaringen opdoen.

 

Boeken moeten er ook aan de buitenkant goed uitzien. Alleen dan nodigen ze uit tot lezen. Ook daar ontbreekt het nogal eens aan. Makkelijk lezen boeken hebben sowieso al tegen dat ze er als een schoolboekje uitzien. Dat maakt ze vaak minder aantrekkelijk voor zwakke lezers. Die willen liever gewone boeken lezen en geen boeken die er duidelijk uitzien als een boek voor zwakke lezers. Gelukkig komt hier de laatste tijd wel meer aandacht voor bij uitgevers. Maar helaas is het nu nog steeds zo dat bijvoorbeeld een Zoeklichtboek als Fout van Stasia Cramer, dat inhoudelijk veel te bieden heeft, in de kast blijft staan omdat de omslag er niet aantrekkelijk uitziet.

 

In het gedeelte van deze site over het inrichten van de collectie vind je een lijst met boeken die niet uitgeleend werden. Meestal heeft dat te maken met een onaantrekkelijke of verouderde vormgeving. Deze titels zijn dus niet aan te raden om op het MLP te plaatsen.

 

Je kunt er ook een lijst vinden met titels die beoordeeld zijn op inhoud en niet het predikaat spannend of aantrekkelijk hebben gekregen. Deze zou je ook niet moeten opnemen, omdat ze anders een negatieve leeservaring kunnen genereren, wat je natuurlijk altijd wilt voorkomen.

 

Mocht je zelf nog tips hebben van inhoudelijk leuke of juist foute boeken, geef die dan aan ons door. Dan kunnen we die aan de lijst toevoegen.

naar boven

 


 

 Staan de informatieve materialen apart van de leesboeken? Het leek ons ook wel een idee om de informatieve boeken tussen de leesboeken te plaatsen. Zo vind je bij de leesboeken over bijv. geschiedenis ook direct de informatieve boeken over ridders enz.

 


De fictie en de non-fictie staan inderdaad gescheiden. Dat is bewust zo gedaan. Het MLP heeft twee doelstellingen: toegang geven tot informatie en aanzetten tot lezen. Het eerste doe je vooral met non-fictie en het tweede vooral met fictie, alhoewel je vooral jongens ook met non-fictie tot lezen kunt stimuleren. Bij de non-fictie streef je ernaar zoveel mogelijk avm neer te zetten om het obstakel van het lezen te omzeilen.

 

 

Het is lastig om informatieve boeken te vinden die 100 % geschikt zijn voor deze doelgroep. Op de meeste is iets aan te merken qua lay-out, taalgebruik of onderwerp. Ze worden toch vaak gebruikt voor werkstukken en spreekbeurten, maar meestal met hulp van ouders. Veel non-fictiemateriaal werkt dus eigenlijk niet leesplezierverhogend.

 

 

Bij menging van fictie en non-fictie is de indeling op genre en op onderwerp niet meer te handhaven. Daardoor wordt het zoeken lastiger. Als je genre en onderwerpen gaat mengen moet je een andere indeling maken. De bakken met materialen worden daardoor te vol en te onoverzichtelijk. Kinderen worden daardoor weer afgeschrikt. Als een kind bijv. een boek uit een serie heeft gelezen en het wil een volgend deel uit die serie, dan is dat veel moeilijker te vinden. Het kind wordt daardoor weer minder zelfredzaam, wat juist een van de grote voordelen is van het MLP.

 

 

Bovendien is het formaat van de non-fictie vaak erg groot. De fictieboeken vallen daardoor in het niet.

 

 

Als een kind een onderwerp zoekt voor een werkstuk, dan kunnen ze naar de bak gaan van het onderwerp dat het interesseert. De omslagen geven een beeld van de inhoud van het boek. Non-fictie geeft op een andere manier informatie over het boek dan fictie. Als die materialen door elkaar zouden staan, moet een kind voortdurend heen en weer switchen tussen twee verschillende zoekmethodes.

 

 

Mengen van fictie en de non-fictie is dus echt af te raden.

 

naar boven


  • Onze drukker heeft een eps-bestand van het MLP-logo nodig. Waar kan ik dat vinden?

Een eps-bestand vind je in het deel van deze site over inrichting. Drukkers kunnen meestal ook uit de voeten me een pdf-bestand.  Klik hier voor alle logo's.

 

naar boven

 


  • Waar kunnen we een MLP-bord bestellen?

Er is nergens een kant en klaar MLP-bord te bestellen. De meeste bibliotheken laten een bord maken. Daarvoor kun je het eps-bestand of een ai-bestand van het logo of van Makkie gebruiken. Dat geeft een strak beeld ongeacht de grootte van het bord. Sommige bibliotheekinrichters kunnen een MLP-logo bij het meubel leveren in de vorm van een los bord of een logo op de kast.

 

naar boven


  • Zijn er onderwerpen af te raden voor informatieavonden?

Ja zeker. Er zijn dubieuze aanbieders van behandelmethodes voor dyslexie die het MLP gevonden hebben als makkelijke ingang naar hun doelgroep. Ouders geven veel geld uit aan hun methode die dyslexie zgn. kan verhelpen of genezen. Na verloop van tijd merken ze dat de behandelmethode niet helpt en moeten ze weer verder zoeken. Dit betekent niet alleen voor de ouders weggegooid geld, maar voor hun kind betekent een verlenging van hun lijdensweg. Ze hebben hun best gedaan om verdert komen en dat heeft niet geholpen. Hun motivatie voor leren lezen is verder afgenomen. Het is daarom goed je af te vragen of je de aanbieders wel effectieve methode aanbieden.

 

Klik hier voor een verdere toelichting en ideeen voor informatiebijeenkomsten.

 

naar boven

 


  • Zijn er ook activiteiten voor kinderen?

Sommige bibliotheken organiseren een spreekuur voor kinderen om hen hulp te bieden bij het maken van werkstukken en spreekbeurten.

Een leuke activiteit die bibliotheek Dinxperloo gebruikte bij haar opening vindt u hier. Kijk ook bij andere ervaringen voor openingen.

 

naar boven


  • Ik krijg vragen van scholen om een MLP in de School in te richten. Kunnen jullie daarbij helpen?

Elders op deze site vind je alles wat je nodig hebt om scholen te helpen met het realiseren van een MLP-voorziening in de school.  Klik hier.

Je kunt de MLP-principes ook combineren met de Bibliotheek op School.

 

naar boven


  • Hoeveel kosten de zelfbouw kasten ongeveer?

De kosten hangen erg af van de materialen die gebruikt worden. Onder Bibliotheek/ MLP in de School  kun je een excel-bestandje downloaden om de prijzen te berekenen. De daarin gebruikte prijzen zijn die van begin 2009. Vraag bij de doe-het-zelf-zaak in de eigen regio de actuele prijzen op. 
De driedelige kast kan uit een plaat gezaagd worden. Het zaagschema kun hier downloaden.

 

Elders op deze site vind je alles over de MLP in de Schoolmeubels. Klik hier.

 

naar boven


  • Is er ook een lijst met aanbevolen daisyroms?

We hebben geen advieslijst voor daisy-roms opgenomen op de site. Reden is dat daisy-roms tamelijk lastig uit te lenen materiaal zijn. Veel mensen weten niet wat voor soort materiaal dat is. Wanneer je toch daisy-roms wilt uitlenen, is het aan te bevelen klanten erop te wijzen hoe ze een daisy-rom kunnen lezen zonder daisyspeler.  Daarvoor kun je een handleiding bij de daisy-rom voegen. Elders op deze site vind je wat daarin kan staan. In die handleiding ontbreekt de mogelijkheid van het kopiëren naar een mp3-speler. Deze mogelijkheid hebben we destijds op verzoek van de producent verwijderd i.v.m. de toestemming van uitgevers de titels naar daisy-rom om te mogen zetten. 

Omdat daisy-roms moeilijk uitleenbaar zijn, maar er toch wel mensen zijn die er naar vragen, is het aan te bevelen selectief te werk te gaan. Qua materiaalsoort zijn alle daisy-roms goed. Probleem is echter dat niet alle titels aansprekend zijn. Kies dus vooral alleen die titels waarvan je weet dat ze als gewoon boek op de jeugdafdeling goed lopen.

 

Belangrijk is klanten te wijzen op het bestaan van het Loket Aangepast-lezen. Die beschikken over een complete openbare bibliotheekcollecite aan daisy-roms. Daar kunnen MLP's niet tegen op. Zorg voor voldoende folders van Loket Aangepast-lezen en van de daisy-schoolboekenleverancier Dedicon op het MLP.

 

naar boven

 


 

  • Hoeveel kost een MLP in de School?

De kosten hangen natuurlijk af van de vorm waarin het MLP in de School gestalte krijgt. Belangrijk is goed te bespreken wat de school wil en te bekijken wat de school aan mogelijkheden en beperkingen heeft. Het is zaak niet tevreden te zijn met alleen maar een kast neerzetten. Dat is geen MLP in de School. Een MLP in de School is een concept waarin de basis gevormd wordt door een lange termijnleesbeleid in de school. Scholing van personeel en implementeren van leesbevorderingsactiviteiten zijn onmisbaar. Eigenlijk dus het gewone schoolmediatheekwerk. Daarnaast moet ingestoken worden op zwakke lezers. Dat is nieuw voor veel scholen.

In de handleiding voor het opzetten van een MLP in de School vind je een apart hoofdstuk Financiën. Daarin staan de kostenposten opgesomd en worden factoren die meegewogen moeten worden op een rij gezet. Klik hier voor de Handleiding voor het opzetten van een MLP in de School en voor de Richtlijnen voor bibliotheken.

Handige excelbestanden om de kosten te berekenen vind je hier.

 

naar boven


 

  • Wat is er anders aan het MLP in de School vergeleken met het gewone schoolmediatheekwerk?

Het MLP in de School is alleen een aanvulling op het gewone schoolmediatheekwerk. Het verschil is dat er specifiek aandacht is voor zwakke lezers. Omdat je via de scholen alle zwakke lezers kunt bereiken en je dus mee kunt werken aan het kansen geven voor de toekomst, is het belangrijk dat bibliotheken deze doelgroep onder de aandacht brengen van de scholen. Het MLP in de School is geen vervanging van het bestaande bibliotheekwerk, maar een waardevolle aanvulling. Er is momenteel veel aandacht in het onderwijs voor de zwakke lezers en voor de verbetering van de prestatie op leesonderwijsgebied van de scholen. Het MLP in de School biedt daarbij een krachtige ondersteuning. Leerkrachten staan er niet bij stil dat de vorm van presenteren een groot verschil uitmaakt voor deze kinderen. Ook hebben ze vaak geen idee welke materialen er allemaal geschikt zijn buiten de gewone boekjes die ze via de educatieve uitgevers aangeboden krijgen.

Het MLP in de School begint met een gesprek over leesbeleid. Het project Kunst van Lezen dat ook de MLP in de Schoolprincipes gebruikt, streeft ook naar een doorgaand leesbevorderingsprogramma voor de scholen waar ze werken. Scholing en enthousiasmeren van schoolteams is heel belangrijk. Enthousiasmeren is niet zo lastig. De meeste leerkrachten raken gelijk begeesterd als ze de handleiding lezen. Je geeft ze daarmee een waardevol instrument in handen voor hun leesonderwijs.

Lees meer hierover in de Handleiding voor het opzetten van een MLP in de School.

 

naar boven


 

  • Een ouder vroeg laatst naar grootletterboeken voor zijn slechtziende kind. Wat kan ik aanraden?

Er zijn helaas niet veel kinderboeken met een grote letter. De meeste zijn A-boeken. Uitgeverij XL is een proef gestart met het uigeven van grootletterboeken voor oudere kinderen. In het ouderdeel vindt u de titels van deze uitgaven en een lijstje met boeken met een grotere letter.

Klik hier voor de titellijst grootletterboeken.

Het is aan te raden deze boeken op te nemen op het MLP. Uitgeverij XL gaat alleen verder met het uitgeven van grootletterboeken voor kinderen als de verkoop ervan een succes is.

 

 

naar boven


 Wat zijn de uitgangspunten voor de plaatsing en indeling van de materialen?

 

 

Ten onrechte wordt vaak gedacht dat het MLP-concept alleen een frontale plaatsing omvat. Dit is onjuist. De frontale plaatsing is samen met de speciaal geselecteerde collectie wel het meest in het oog springende kenmerk, maar met frontaal plaatsen alleen ben je er niet. De frontale plaatsing gebeurt nl. volgens een aantal duidelijke uitgangspunten.

 

 

Het eerste uitgangspunt is natuurlijk het toegang geven aan de collectie via de frontale plaatsing. Hierdoor kunnen kinderen met een leesprobleem zelf kiezen wat ze willen lezen. Materialen met de rug naar voren geplaatst frustreert deze kinderen, omdat het ze confronteert met wat ze niet goed kunnen: lezen. Niet-frontaal geplaatste materialen zijn dan ook uit den bozen op een MLP. Het verdient aanbeveling voor het MLP kasten te gebruiken, waarin geen rechte planken voorkomen. Hiermee voorkom je dat niet goed op de hoogte zijnde bibliotheekmedewerkers toch rijtjes maken met de rug naar voren.

 

 

Het MLP maakt gebruik van een thematische en genre-indeling, die bewegwijzerd worden met pictogrammen of kleuren.

 

 

Het MLP biedt toegang tot informatie op alle beschikbare manieren. Behalve op leesmaterialen focust het MLP vooral op materialen waarbij het lezen omzeild wordt, zoals informatieve DVD’s en luisterboeken. De informatieve DVD’s bieden op een toegankelijke en niet frustrerende manier informatie. Luisterboeken zijn een bittere noodzaak voor kinderen die moeilijk aan het lezen komen. Ze krijgen daardoor toegang tot boeken voor hun eigen leeftijd die qua technisch leesniveau te moeilijk voor hen zijn. Dit is erg belangrijk omdat ze door het lezen van luisterboeken werken aan hun woordenschat en daarmee aan hun taalontwikkeling. Woordenschatuitbreiding gaat vanaf groep 5 nl. niet meer via gesproken taal, maar vooral via onderwijs en lezen. Kinderen die buiten school doen daarmee nieuwe woorden op. De volgende cijfers zijn illustratief voor het effect van de mate van lezen buiten school op de woordenschat:  de hoeveelheid woorden die een kind per jaar extra voorgeschoteld krijgt als het:
minder dan 5 minuten per week leest is 21.000,
bij dagelijks 10 minuten lezen: 622.000,
bij 15 minuten per dag.: 1.146.000 en
bij meer dan 60 minuten p.d.: 4.358.000.
Deze cijfers benadrukken ook het belang om de kinderen aan het lezen te krijgen en de noodzaak om te werken aan leesplezier.

 

Het hoogste doel van het MLP is kinderen aan het lezen te krijgen en te werken aan leesplezier. De indeling van de materialen helpt daarbij. Die manier waarop de materialen ingedeeld moeten worden volgt hieronder.

 

naar boven


 

Moeten fictie en non-fictie gescheiden zijn?

 

 

De uitgangspunten van het MLP, aanzetten tot lezen en toegang geven tot informatie, worden ondersteund door de scheiding van fictie en non-fictie. Het aanzetten tot lezen is over het algemeen een zaak van het lezen van fictie. Zeker in de lagere groepen van het PO. Het toegang geven tot informatie voor werkstukken en spreekbeurten wordt gerealiseerd door de non-fictie. Het is daarom voor deze groep kinderen overzichtelijk om de fictie en de non-fictie te scheiden. Natuurlijk zijn er kinderen die liever non-fictie lezen. Ook voor hen is het dan handig om deze indeling te hanteren, omdat ze daarmee makkelijk hun weg vinden naar de non-fictiematerialen.

 

naar boven


Hoe wordt de fictie ingedeeld?

 

De fictie wordt ingedeeld op genre om het kinderen makkelijk te maken materialen over hun favoriete onderwerpen te vinden. Materialen die geen genre-aanduiding hebben meegekregen van de NBD ken je zelf een genre toe. Geschikt daarvoor zijn het genre vrienden, school of het genre avontuur. Door de NBD krijgen alleen overlevingsavonturen een avonturensticker toebedeeld. Uiteraard kun je zelf op elk spannend boek een avonturensticker plakken.
Bij de fictie worden leesmaterialen en luistermaterialen bij elkaar gezet op genre. Het idee hierachter is je de kinderen aan het lezen wilt krijgen. Wanner een kind op zoek is naar een luisterboek en daarbij moet bladeren in een bak waarin ook gewone boeken staan, kan het er toe komen om een boek dat er voor hem of haar erg aantrekkelijk uitziet te bekijken en te besluiten om dat te gaan lezen. En dan heb je het waar je het hebben wil. Aparte rijtjes luisterboeken of daisy-roms zijn dus uit den boze. Je ontneemt ze daardoor kansen.
Uiteraard worden de materialen niet op alfabetische volgorde gezet.

 

naar boven


 

Welke fictiegenres neem je op?

 

 

Welke genres je op het MLP plaatst, hangt af van de grootte van je MLP. Op een groot MLP kun je de meeste genres opnemen. Het verdient wel aanbeveling enige beperking te betrachten om het MLP overzichtelijk te houden. Zo kun je weinig populaire genres weglaten of je kunt genres samen voegen tot één genre. Tweede Wereldoorlog kun je bijvoorbeeld omwerken naar geschiedenis.
Hoe kleiner het MLP hoe minder genres je opneemt. Genres die altijd opgenomen kunnen worden zijn: vrienden, avontuur, school, dieren, paarden, liefde, heksen, griezelen en sport. Dieren en paarden kunnen natuurlijk ook gecombineerd worden. SF kan eventueel opgenomen worden onder griezelen.

 

naar boven


 

 

 

Zet je A- en B-boeken apart?

 

Het MLP is voor kinderen van groep 4 tot en met groep 8. Hun leeftijd is erg verschillend en hun technisch leesniveau ook. Om het MLP overzichtelijk te houden is het belangrijk om de A- en de B-boeken gewoon bij en door elkaar te zetten bij het genre. Kinderen hebben dan meer keus. Ze kunnen bovendien heel goed zelf zien wat ze wel of niet aankunnen.

 

naar boven


 

Deel je de MLP-fictie in op AVI-niveau?

 

 

Het AVI-niveau is geen item voor het MLP. Het gaat om leesbevordering door leesplezier. AVI is geen criterium voor de keuze van een boek. Het kind moet een boek kiezen dat het leuk vindt. Een boek dat op een lager AVI-niveau is geschreven dan dat waarop een kind geacht wordt te oefenen van de school, zal het kind snel uit kunnen lezen. Dit geeft een positieve leeservaring.  Een kind dat zeer geïnteresseerd is in een bepaald onderwerp zal soms een boek kiezen op een technisch leesniveau dan dat het beheerst. Daar is niets op tegen zolang het kind hiervoor gemotiveerd is. Het kan een prima positieve leeservaring opleveren. Natuurlijk zullen ouders regelmatig vragen naar materaal op een bepaald AVI-niveau “omdat dat van school moet”. Bibliotheekmedewerkers zullen dan altijd de moeite moeten nemen om uit te leggen dat het veel beter is om uit te gaan van de interesse van het kind.  Behulpzaam daarbij kunnen de volgende voorbeelden zijn op AVI M5-niveau, maar op verschillend leeservaringsniveau:

 

AVI M5 (oud 6), leeservaringsniveau E*

 

Stiekem verhuizen

Daan helpt Els verhuizen.
Eerst pakken ze het speelgoed in.
De barbies en hun kleren, puzzels, kleurboeken en potloden.
Er zijn dozen genoeg, gelukkig.
Daan propt alles bij elkaar.
Els pakt zelfs haar briefkaarten en de spaarpot in een aparte doos.
Ze moeten alles de trap afdragen en dan ermee de tuin door.

 

AVI M5 (oud 6), leeservaringsniveau H

 

Het dal der mensen

De tijd van het prille groen naderde.
De mannen bouwden het vlot om naar de overkant te varen.
De Grote Vogels waren teruggekeerd in het dal.
Het kon niet lang meer duren, of de nacht van de Nieuwe Maan zou komen.
Zij die jouw moeder was, kwam naar mij toe.
'Er danst een vogel in mijn hoofd,' zei ze.
Ik begreep niet wat zij bedoelde.
'Die vogel lokt mij naar de Overkant,' legde ze uit, 'wil jij mij helpen?'

 

Het moge duidelijk zijn dat het abstractieniveau van het tweede tekstje dusdanig hoog is dat zwakke lezers daar niets mee kunnen.

 

NB. Voor volwassenen is een AVI-niveau ook geen criterium om een boek te kiezen dat ze voor hun plezier willen lezen. Een boek als Het Bureau van Wouter Voskuil zou dan nooit gekozen mogen worden, omdat het op AVI-niveau 5 is geschreven!

* Deze voorbeelden werden gegeven op de site van de KPC groep, toen zij nog over de AVI’s gingen.

 

naar boven


 

Hoe wordt de non-fictie ingedeeld?

 

De non-fictie wordt op hoofdonderwerp in gedeeld. Het is niet nodig een onderverdeling te maken op subonderwerp. Daarvoor zijn de rijtjes te klein. Uiteraard worden ook bij de non-fictie de boekmaterialen en de DVD’s door elkaar gezet bij het betreffende onderwerp. Ook hierbij geldt dat het kind op zoek is naar een DVD, maar langs de boeken komt, zodat het er toe kan komen om een boek dat hem interessant lijkt te kiezen. En dan heb je het aan het lezen!

 

naar boven


 

Moet er oudermateriaal opgenomen worden?

 

Kinderen met een leesprobleem komen meestal niet uit zichzelf naar de bibliotheek. Met name ouders van kinderen met dyslexie zijn altijd naarstig op zoek naar alles wat hun kind vooruit kan helpen. Het verdient dus aanbeveling om vooral voor deze ouders materiaal op te nemen, zodat ze zelf ook makkelijk aan informatie komen. Balans magazine zou eigenlijk op geen enkel MLP, groot of klein, mogen ontbreken. Bij de advieslijsten is ook een lijstje met oudermaterialen te vinden. Het is belangrijk je af te vragen wat de grootste volwassen doelgroep zal zijn van je MLP. Daar wordt de keuze van titels voor de oudercollectie door bepaald. Voor de meeste MLP’s zal dat toch de groep ouders van kinderen met dyslexie zijn. Boeken over autisme zou ik alleen opnemen als je weet dat er veel autistische kinderen in je regio wonen, zoals op plekken waar technische opleidingen zijn gevestigd, zoals Eindhoven en waarschijnlijk ook Delft.
Voor kleine MLP’s zou de keus vooral moeten vallen op praktische boeken.

 

naar boven


 

Wat is de grootste valkuil bij de inrichting van een MLP?

 

 

De grootste valkuil bij de inrichting van het MLP en het onderhoud daarvan is de eigenschap van veel bibliotheekmedewerkers om alles lekker geordend in de kast te hebben staan. Deze eigenschap is uiteraard een eerste vereiste voor deze functie, maar voor het MLP moet deze neiging in toom gehouden worden.

De gebruiker van het MLP en zijn/haar belangen zijn maatgevend voor de ordening van de materialen. Omdat de communicatie binnen bibliotheekorganisaties niet altijd optimaal functioneert of onderhouden wordt, is het belangrijk om bij de keuze van het MLP-meubel hier rekening mee te houden of om regelmatig scholingen te organiseren voor de medewerkers die met het MLP te maken hebben. Een grote steun bij het voorkomen van het maken van rijtjes materialen met de rug naar voren – of nog erger: stapels materialen op elkaar- is een kast die geen horizontale planken heeft, maar alleen bakken en schuine legborden. Daar kan niemand rijtjes met de rug naar voren maken. Dit voorkomt een hoop frustratie bij de gebruikers.

 

naar boven


 

Wat is de vijfvingertest?

 

Om te voorkomen dat kinderen te moeilijke boeken pakken voor bijvoorbeeld het stillezen, geeft Kees Vernooy de tip om gebruik te maken van de vijfvingertest.

 

Het kind kiest hierbij een pagina uit het boek en leest deze stil voor zichzelf. Als het gaat lezen houdt een vuist omhoog.
Wanneer het kind een woord tegenkomt dat het met moeite kan lezen, steekt het een vinger naar op. Als voor het einde van de bladzijde alle vingers omhoogzzijn, is het boek waarschijnlijk nog te moeilijk voor het kind.

Beter even te wachten met dit boek en nu een makkelijker boek te kiezen.

 

Blokjes

 

Het opsteken van de vingers leidt soms te veel af van het lezen, en daarom kan deze vingertest ook met 5 blokjes gedaan worden, waarvan er één weggelegd of -geschoven wordt als het kind een moeilijk woord tegenkomt.

 

Het is erg belangrijk dat de leerkracht of begeleider het kind laat zien dat het kiezen van een te moelijk boek ten koste gaat van het leesplezier. Het kind moet dan te vaak stoppen om woorden te ontcijferen of de betekenis hiervan te achterhalen en dat werkt demotiverend.
Tijdens het stillezen staat het leesplezier centraal. Door zelf ook te lezen laat de begeleider blijken dat hij lezen leuk vindt en hier plezier aan beleeft, en dient zo als rolmodel.

 

Bibliotheek Essen (België) maakte een mooie boekenlegger, en is zo vriendelijk die ter beschikking te stellen aan alle MLP-bibliotheken die hem willen gebruiken. Er is een PUB-bestand om te downloaden waar de eigen gegevens in aangepast kunnen worden. U kunt ook de kant en klare jpg-afbeelding gebruiken. 

 

Er is inmiddels ook een versie met het MLP-logo erop en een Makkie die het MLP promoot. Klik hier.

 

naar boven

 


 

Maaike Landman, Makkelijk Lezen, ProBiblio

Het Makkelijk Lezen Plein is
een initiatief van:



© ProBiblio; Makkelijk Lezen Plein 2011

naar boven